Tijdens mijn ochtendwandeling vandaag kwam er weer eens twijfel op. Heb ik ‘awakening’, of ‘non-dualistische realisatie’, niet gewoon onder de mat geveegd? Ik kan niet ontkennen dat ik soms jaloers ben op mensen als Miranda Warren, Robert Saltzman en zovele anderen, die vertellen over een soort openbaringservaring waarna hun leven drastisch veranderd is. Hebben zij iets gevonden dat ik nog steeds mis? En ben ik dat nu ook nog aan het wegredeneren met mijn Dioramics?
Leefwerelden zijn nooit absoluut, er is geen ‘viewpoint from nowhere’, en een absolute waarheid over het leven, het universum en het bewustzijn kan niet bewezen worden. Dat is mijn redenering, en daar sta ik achter. Maar gebruik ik die misschien ook om iets op afstand te houden waarnaar ik nog steeds verlang?
Veel ‘ontwaakten’ zeggen immers dat ze die waarheid gevonden hebben. Zoals zij het beschrijven, is er in hun leven geen of veel minder ‘suffering’. Ze ervaren kalmte, centering, liefde. Ik weet natuurlijk niet hoe hun leven van dag tot dag aanvoelt, maar wat ze erover vertellen raakt aan iets wat ik zelf ook zou willen ervaren.
Wat ook waar is: ik heb tijdens mijn zoektocht naar verlichting niet echt veel gedaan om die realisatie tot stand te brengen. Ik ben ook wat dat betreft best wel lui. Jarenlang mediteren? Ik hield een driedaagse Vipassana-meditatie slechts één ochtend vol. Hier en daar heb ik wat therapie gedaan, en dat is het wel zo’n beetje. Gedacht, gelezen en gepraat heb ik des te meer. Maar heb ik het daarmee ook werkelijk een kans gegeven? Misschien hoopte ik dat het inzicht vanzelf zou komen, als ik maar eenmaal begreep hoe het zat.
Maar er zijn natuurlijk ook mensen die vertellen dat het hun gewoon overkwam. Zonder meditatie, therapie, satsang, whatever. Zonder zelfs maar te vermoeden dat zoiets mogelijk zou zijn. Dus hoeveel zegt mijn luiheid eigenlijk? Blijkbaar is realisatie ook niet iets wat je vanzelf krijgt als je maar genoeg oefent. Dat maakt het voor mij niet duidelijker. Had ik meer moeten doen, of zat ik juist vast in het idee dat er iets te bereiken viel? Ik weet het niet.
Officieel denk ik nog steeds dat je een non-duale realisatie niet kunt bestellen. Dat geldt wat mij betreft voor elke verandering van leefwereld: je kunt er misschien van alles voor doen, maar daarmee heb je nog niet in de hand of en hoe je wereld verandert. Onofficieel weet ik helemaal niets zeker en vertrouw ik niemand die zegt HET gevonden te hebben. En toch ben ik soms jaloers op hen. Ik vertrouw hun zekerheid niet, maar verlang blijkbaar wel naar de rust die ik ermee verbind.
De enige zekerheid die ik heb is dit: ik typ nu deze tekst op mijn laptop. Ik hoor het suizen van een apparaat in een andere kamer. Er is een licht pijnlijk gevoel in mijn keel. En ondertussen zijn er die gedachten over verlichting, twijfel en de vraag of ik iets mis. Ook die zijn er nu. Of dit is wat anderen bedoelen met HET, weet ik niet.