start section

wide open windows

Berichten over waarheid en verbeelding.

Carl Sagan
Carl Sagan tool wetenschap

De 'Baloney Detection Kit'

De 'Baloney Detection Kit' van Carl Sagan zou als vanzelfsprekend tevoorschijn gehaald moeten worden telkens wanneer nieuwe ideeën ter overweging worden aangeboden. Als het nieuwe idee het onderzoek met behulp van de instrumenten in onze kit overleeft, kan het van harte, zij het aarzelend, aanvaard worden. Als u dat wilt, als u geen onzin wilt kopen, ook al is dat geruststellend, dan zijn er voorzorgsmaatregelen die u kunt nemen; er is een beproefde, door de consument geteste methode, namelijk de volgende negen aanbevelingen.

  1. Zorg, waar mogelijk, voor een onafhankelijke bevestiging van de "feiten".

  2. Moedig een inhoudelijk debat aan over het bewijsmateriaal door goed geïnformeerde voorstanders van alle standpunten.

  3. Argumenten van autoriteit hebben weinig gewicht - "autoriteiten" hebben in het verleden fouten gemaakt. Zij zullen dat in de toekomst weer doen. Misschien is het beter te zeggen dat er in de wetenschap geen autoriteiten zijn; er zijn hoogstens deskundigen.

  4. Bedenk meer dan één hypothese. Als er iets te verklaren valt, denk dan aan alle verschillende manieren waarop het verklaard zou kunnen worden. Bedenk vervolgens proeven waarmee je elk van de alternatieven systematisch zou kunnen weerleggen. Wat overleeft, de hypothese die de weerlegging in deze Darwiniaanse selectie tussen "meerdere werkende hypothesen" weerstaat , heeft een veel betere kans om het juiste antwoord te zijn dan wanneer je gewoon het eerste idee dat je aandacht trok, had laten vallen.

  5. Probeer niet te gehecht te raken aan een hypothese, alleen omdat die van jou is. Het is slechts een tussenstation in de zoektocht naar kennis. Vraag jezelf af waarom je het idee leuk vindt. Vergelijk het eerlijk met de alternatieven. Kijk of je redenen kunt vinden om het te verwerpen. Als jij het niet doet, doen anderen het wel.

  6. Kwantificeer. Als datgene wat u verklaart een maatstaf heeft, een numerieke grootheid, dan zult u veel beter in staat zijn om een onderscheid te maken tussen concurrerende hypothesen. Wat vaag en kwalitatief is, is vatbaar voor vele verklaringen. Natuurlijk zijn er waarheden te vinden in de vele kwalitatieve vraagstukken waarmee wij geconfronteerd worden, maar het vinden daarvan is een grotere uitdaging.

  7. Als er een argumentatieketen is, moet elke schakel in de keten werken (ook de premisse) - niet alleen de meeste.

  8. Occam's Razor. Deze handige vuistregel spoort ons aan om de eenvoudigste te kiezen wanneer we twee hypothesen hebben die de gegevens even goed verklaren.

  9. Vraag altijd of de hypothese, althans in principe, kan worden gefalsifieerd. Stellingen die niet te testen, niet te falsificeren zijn, zijn niet veel waard. Denk aan het grootse idee dat ons heelal en alles wat zich daarin bevindt slechts een elementair deeltje is - een elektron, zeg - in een veel grotere Kosmos. Maar als we nooit informatie van buiten ons heelal kunnen verwerven, is het idee dan niet onbewijsbaar? Je moet in staat zijn om beweringen te controleren. Verstokte sceptici moeten de kans krijgen uw redenering te volgen, uw experimenten te dupliceren en te zien of zij hetzelfde resultaat krijgen.

Vorige Bericht Volgende Bericht